Yıl:2017   Sayı: 10   Alan: Beslenme Bilimleri  

Ayşe SONAY TÜRKMEN, İndrani KALKAN, Emel FİLİZ
ADOLESAN BESLENME OKURYAZARLIĞI ÖLÇEĞİNİN TÜRKÇE’YE UYARLANMASI: GEÇERLİLİK VE GÜVENİLİRLİK ÇALIŞMASI
 
Bu çalışmanın amacı, Adolesan Beslenme Okuryazarlığı Ölçeğinin (ABOÖ) Türkçe’ye uyarlamasını yapmaktır. “Nutrition Literacy Status of Adolescent Student” ölçeğinin geçerlilik ve güvenilirlik çalışmasını yapmak üzere ölçeği geliştiren araştırmacıdan onay alındı. Dil geçerliliği için ölçeğin İngilizceden Türkçeye ve daha sonra da Türkçeden İngilizceye geri çevirisi yapıldı. Elde edilen 22 maddelik ölçek 474 lise öğrencisine uygulandı. Ölçeğin yapı geçerliği için yapılan faktör analizi sonucunda, orijinal ölçeğe benzer sonuçlar elde edildi. Faktör analizinde Eigenvalue değeri 1.0’in üzerinde olan faktörler dikkate alındı ve üç faktör belirlendi. Faktör yükü 0,30’dan düşük olan maddeler ölçeğe dahil edilmedi. Ölçeğe dâhil edilen 22 maddeden yedisi İşlevsel Beslenme Okuryazarlığı, altısı Etkileşimli Beslenme Okuryazarlığı ve dokuzu Kritik Beslenme Okuryazarlığı alt alanlarını oluşturdu. Ölçeğin güvenirliğini belirlemek için hesaplanan Cronbach alfa iç tutarlık katsayısı α=0,80 olarak bulundu. Alt ölçeklerde ise Cronbach alfa değeri 0,66-0,84 arasında idi. Dış geçerlilik ile ilgili olarak ölçeğin toplam puan ortalaması ve alt ölçek puanları Adolesan Beslenme Alışkanlıkları Kontrol Listesi puanı ile belirgin düzeylerde korele idi. Bu çalışma sonucunda elde edilen ABOÖ’ nin Türkçe çevirisinin Türkiye’de Adolesanların Beslenme Okuryazarlığının değerlendirmesinde kullanılabileceği kanaatine varıldı.

Anahtar Kelimeler: Beslenme Okuryazarlığı, Adolesan, Beslenme Okuryazarlığı Ölçeği

Doi: 10.17362/DBHAD.2017.2.01

ADAPTATION OF ADOLESCENT NUTRITION LITERACY SCALE INTO TURKISH: A VALIDITY AND RELIABILITY STUDY
 
The objective of this study was to adapt the Adolescent Nutrition Literacy Scale (ANLS) into Turkish. In order to perform the validity and reliability study, approval was sought from the authors who developed the scale titled “Nutrition Literacy Status of Adolescent Students”. Regarding the adaptation of the scale in Turkish language, the scale was translated from English to Turkish using the back-translation technique. The scale comprising of 22 items were applied to 474 high school students. Results obtained by factor analyses adminstered to validate the content of the scale, were very similar to the original ANLS scale. Factors with Eigenvalue more than 1.0 were taken into consideration and three factors were specified accordingly. Items with factor weights less than 0.30 were not included in the scale. Among the 22 items which were included in the scale, seven belonged to Functional Nutrition Literacy category, six were listed under Interactive Functional Literacy and nine of items constituted the Critical Nutrition Literacy category. In order to determine the reliability of the scale Cronbach alfa (α) value for coefficient of internal consistence was calculated and found to be 0.80. The Cronbach alfa values were determined between 0.66-0.84 for the items within the categories. Furthermore; regarding external validity of the scale, means of the scores obtained for the scale as a whole and scores of the items within the categories were significantly correlelated to Adolescent Nutrition Habits Checklist scores. Based upon this study, it was concluded that the Turkish adapted version of ANLS could be used in the evaluation of Adolescent Nutrion Literacy in Turkey.

Keywords: Nutrition Literacy, Adolescent, Nutrition Literacy Scale

Doi: 10.17362/DBHAD.2017.2.01

Tam Metin