Yıl:2018   Sayı: 12   Alan: Beslenme Bilimleri  

Ayşegül BİLGE, Münevver Başak ONAT, Venher DİMAZE AKÇA
YEME ALIŞKANLIKLARINA İLİŞKİN KENDİNE YARDIM GRUPLARININ SOSYOTROPİK-OTONOMİK KİŞİLİK ÖZELLİKLERİ, VÜCUT ALGISI VE YALNIZLIK DÜZEYİ ÜZERİNE ETKİLERİ
 
Amaç: Bu çalışma, yeme alışkanlıklarına ilişkin kendine yardım gruplarının (KYG) sosyotropik-otonomik kişilik özellikleri, vücut algısı ve yalnızlık düzeyi üzerine etkilerini saptamak amacıyla yapılmıştır. Yöntem: Deneysel olarak planlanan çalışma, 2013-2014 öğretim yılında bir Sağlık Yüksekokulu’ndan gönüllü 266 öğrenciyle yürütülmüştür. Veri toplama araçları; sosyodemografik anket formu, Sosyotropi-Otonomi Ölçeği, Vücut Algısı Ölçeği ve Ucla Yalnızlık Ölçeği’dir. Bulgular: Katılımcıların %91,7’si kadındır, %56,8’i mutsuzken yeme ihtiyacındadır. Katılımcıların %12’sinin Beden Kütle İndeksi (BKİ) 25 ve üstüdür. Müdahale öncesinde vaka ve kontrol gruplarında BKİ, sosyotropi, yalnızlık, vücut algısı puanları arasında anlamlı bir fark bulunmamaktadır. Müdahale sonrasında vaka grubundaki bireylerin; yalnızlık, sosyotropi, otonomi ve BKİ puanları azalmış, yalnızca yalnızlık puanındaki artış anlamlı bulunmuştur (p<0.05). Vaka grubunun vücut algısı puanında anlamlı bulunmayan artış vardır. Müdahale sonrasında kontrol grubunun yalnızlık, sosyotropi, vücut algısı ve BKİ puanları azalmıştır. Yalnızlık puanındaki değişim anlamlıdır (p<0.05). Bireylerin otonomi puanları değişiklik göstermemiştir. Vaka grubunun yalnızlık, sosyotropi, otonomi ve BKİ puanlarındaki azalma kontrol grubundan sayısal olarak daha fazladır ancak bu fark anlamlı değildir. Sonuç: Yeme alışkanlıklarına ilişkin KYG’lerin vücut algısı açısından bir farkındalık yaratabileceği, yalnızlık, sosyotropi ve BKİ değerlerinin düşmesinde etkin olabileceği düşünülmüştür. Bu alanda KYG’lerin yaygınlaştırılması yaşanmakta olan ortak sorunların sağaltımı açısından fayda sağlayabilir.

Anahtar Kelimeler: Yeme Alışkanlıkları, Kendine Yardım Grupları, Sosyotropi-Otonomi, Vücut Algısı, Yalnızlık Durumu

Doi: 10.17362/DBHAD.2018.1.1

SELF HELP GROUPS ABOUT EATING HABITS AND THEIR EFFECTS ON SOCIOTROPIC-AUTONOMIC PERSONALITY CHARACTERISTICS, BODY IMAGE AND LEVEL OF LONELINESS
 
Aim: This study’s aim is to determine the self help groups (SHG) about eating habits’ effects on sociotropic-autonomic personality characteristics, body image and level of loneliness. Material and Method: The research planned as an experimental study. 266 volunteer students involved in this study in 2013-2014. The data were collected by surveys, the Sociotropy-Autonomy Scale, Body Image Scale and UCLA Loneliness Scale. Results: 91.7% of the volunteers are women and 56.8% of the volunteers need to eat something when they are unhappy. 12% of the volunteers have 25 or higher Body Mass Indexes (BMI). There are no significant difference between the case and control groups’ BMIs or loneliness, sociotropy, autonomy and body image scores before the intervention. After the intervention, the case group’s loneliness, sociotropy, autonomy and BMI scores have been found to decrease, only the loneliness level was significantly lower (p<0.05). The case group’s body image scores have been found to increase, but they weren’t significant. After the intervention, the control group’s loneliness, sociotropy, body image and BMI scores have been found to decrease, only the loneliness level was significantly lower (p<0.05). There weren’t any changes on autonomy levels. The case group’s loneliness, sociotropy and BMI scores’ decrease were higher than the case groups’, but the difference wasn’t significant. Conclusion: SHGs may create an awareness on body image and help to change loneliness, sociotropy and BMI levels. Dissemination of these self help groups may solve these common problems.

Keywords: Eating Habits, Self Help Groups, Sociotropy-Autonomy, Body Image, Loneliness

Doi: 10.17362/DBHAD.2018.1.1

Tam Metin